Tek boğaz karbüratör nedir, nasıl çalışır?

İçten yanmalı motorların temel bileşenlerinden biri olan tek boğaz karbüratör, yakıt-hava karışımını mekanik prensiplerle hazırlayan basit ama etkili bir sistemdir. Venturi etkisiyle çalışan bu düzenek, özellikle küçük motorlu cihazlarda ve klasik araçlarda karşımıza çıkmaktadır.

21 Kasım 2025

Tek Boğaz Karbüratör Nedir?


Tek boğaz karbüratör, içten yanmalı motorlarda yakıt-hava karışımını hazırlayan ve silindirlere gönderen basit bir karbüratör türüdür. Adından da anlaşılacağı gibi, tek bir hava giriş kanalı (boğaz) üzerinden çalışır ve genellikle küçük hacimli, tek silindirli veya düşük performanslı çok silindirli motorlarda kullanılır. Bu karbüratörler, mekanik tasarımları sayesinde yakıt ekonomisi ve düşük maliyet avantajları sunar, ancak modern elektronik enjeksiyon sistemlerine kıyasla daha az verimli ve çevre dostu olabilirler. Otomobillerde, motosikletlerde, jeneratörlerde ve çim biçme makineleri gibi küçük motorlu cihazlarda yaygın olarak bulunur.

Tek Boğaz Karbüratörün Çalışma Prensibi


Tek boğaz karbüratör, temel olarak hava akışını ve yakıt beslemesini düzenleyerek motorun ihtiyaç duyduğu yakıt-hava karışımını oluşturur. Çalışma sürecini adım adım şu şekilde açıklayabiliriz:

  • Hava Girişi: Motor çalıştığında, pistonların hareketiyle oluşan emme stroku, karbüratörün boğazından hava çeker. Hava, karbüratörün girişinden geçer ve venturi adı verilen dar bir bölümden hızlanarak geçer. Bu venturi etkisi, hava basıncını düşürerek yakıtın emilmesini sağlar.
  • Yakıt Beslemesi: Karbüratörde, yakıt deposu olarak işlev gören bir şamandıra haznesi bulunur. Bu hazne, yakıt seviyesini sabit tutar. Venturi bölgesindeki düşük basınç, yakıtı şamandıra haznesinden emerek bir meme (jet) aracılığıyla hava akışına püskürtür. Bu süreç, yakıtın buharlaşmasını ve hava ile karışmasını kolaylaştırır.
  • Karışım Oluşumu: Emilen hava ve püskürtülen yakıt, karbüratörün boğazında homojen bir karışım oluşturur. Bu karışım, emme manifolduna iletilir ve silindirlere dağıtılarak yanma odasında ateşlenir. Karışım oranı (yakıt-hava oranı), genellikle 14.7: 1 gibi ideal bir değerde tutulmaya çalışılır, ancak bu oran motor hızına ve yüke bağlı olarak değişebilir.
  • Kontrol Mekanizmaları: Tek boğaz karbüratör, motorun farklı çalışma koşullarına uyum sağlamak için çeşitli bileşenlere sahiptir. Örneğin, gaz kelebeği sürücünün gaz pedalına basmasıyla açılarak hava akışını artırır ve motor hızını yükseltir. Ayrıca, rölanti devrini sabit tutan rölanti vidası ve soğuk havalarda motorun çalışmasını kolaylaştıran jikle sistemi gibi ek unsurlar bulunur. Jikle, hava girişini kısıtlayarak karışımı zenginleştirir ve soğuk startı destekler.
  • Verimlilik ve Sınırlamalar: Tek boğaz karbüratörler, basit yapıları nedeniyle güvenilir ve ucuzdurlar, ancak hava-yakıt karışımını her motor devrinde optimize edemezler. Bu da yakıt tüketimini artırabilir ve emisyonları yükseltebilir. Modern araçlarda, daha hassas kontrol sağlayan elektronik yakıt enjeksiyon sistemleri tercih edilse de, tek boğaz karbüratörler eski model araçlarda ve basit uygulamalarda hala kullanılmaktadır.

Özetle, tek boğaz karbüratör, motorun çalışması için gerekli olan yakıt-hava karışımını oluşturan temel bir mekanizmadır ve venturi prensibiyle çalışarak yakıt verimliliğini sağlamaya çalışır.

Yeni Soru Sor / Yorum Yap
şifre
Sizden Gelen Sorular / Yorumlar
Çok Okunanlar
Haber Bülteni
Popüler İçerik
Boğaz Kuruluğu Nedenleri
Boğaz Kuruluğu Nedenleri
Bebeklerde Boğaz Enfeksiyonu Belirtileri ve Tedavisi
Bebeklerde Boğaz Enfeksiyonu Belirtileri ve Tedavisi
Gırtlak Kanseri Belirtileri ve Tedavisi
Gırtlak Kanseri Belirtileri ve Tedavisi
Boğaz Hastalıkları Belirtileri ve Tedavisi
Boğaz Hastalıkları Belirtileri ve Tedavisi
Boğaz Ağrısı Nedir?
Boğaz Ağrısı Nedir?
Güncel
Boğaz Yanması Belirtileri ve Tedavisi
Boğaz Yanması Belirtileri ve Tedavisi
Güncel
Çocuklarda Boğaz Enfeksiyonu
Çocuklarda Boğaz Enfeksiyonu
Güncel
Boğaz Yanması Neden Olur?
Boğaz Yanması Neden Olur?
Hangi Hastalıklarda Boğazımız Ağrır?
Hangi Hastalıklarda Boğazımız Ağrır?
Boğaz Gıcıklığına Ne İyi Gelir?
Boğaz Gıcıklığına Ne İyi Gelir?
Boğaz Ağrısı Tedavisi
Boğaz Ağrısı Tedavisi
Boğaz Ağrısı
Boğaz Ağrısı
Boğaz Ağrısının Nedenleri
Boğaz Ağrısının Nedenleri
Boğaz İltihabına Ne İyi Gelir?
Boğaz İltihabına Ne İyi Gelir?
;